Frisse lucht

We werden meegesleept door de demonstraties, de luide stemmen van het Tunesische volk die overal in het land opklonken. Het volk verenigde zich en ontdekte zijn kracht. Het is de macht van het collectief en dictators waar ook ter wereld zullen zich moeten realiseren dat ook hun dagen eindig zijn. Ben Ali is van zijn troon gestoten en staat nu als een naakte keizer in de kou. De drugs van de macht is uitgewerkt en waarschijnlijk zal het enige wat we nog over hem zullen vernemen het bericht zijn van zijn eenzame dood.

Het volk heeft de dictator verjaagd en staat nu voor de zware opgave om ook het dictatoriale systeem te ontmantelen. Hoe haal je het systeem uit de mensen? Ik hoop dat er sterke leiders zullen komen die de verleiding van de drug die macht heet zullen weerstaan. Laat er leiders opstaan die willen delen en de belangen van het volk dienen. De ramen zijn opengezet, frisse lucht waait naar binnen..laat nu de lente komen!

Onzichtbare jury

Toen ik gisteren, na een vermoeiende dag, de tv aanzette om even met mijn verstand op nul in slobberkleren op de bank naar iets onzinnigs te kijken, kwam ik terecht op een commerciële zender. Het programma was Amerikaans, daar kon geen misverstand over zijn. Het was namelijk een ‘make-over show’.

Centrum van de aandacht was een vrouw in slobberkleren, die een uiterst uitgebluste indruk maakte. Ze miste een paar tanden en was daardoor niet in staat om vaak te lachen. Onzeker en verlegen stond ze in het leven en haar uiterlijk was daar een reflectie van. Terwijl ze met de presentator wat praatte over haarzelf, was er achter een spiegel verborgen een jury aanwezig om het uiterlijk van de vrouw eens kritisch te beoordelen. De oordelen waren glashard. Dit was een vrouw die gebukt ging onder een enorm gebrek aan zelfvertrouwen en dat kwam allemaal door haar tanden, haar haren, haar huid en haar kleren. Een team van experts zou zich over haar buigen. In een week tijd kreeg ze, om het allemaal nog indrukwekkender te maken, niet alleen nieuwe kleding, haarstijl en gebit aangemeten, maar ook nog eens zakelijk advies. Ze had plannen voor een eigen bedrijf en ook daar stond een succesvolle zakenman aan de zijlijn om zijn kostbare adviezen met haar te delen. Na een week stond daar dan..tatataaa..een stralende, elegante, zelfverzekerde dame met een ‘kom maar op!’ uitstraling. Waw.

De kijkende vrouwen in slobberkleren in de huiskamers hebben ineens niets meer gemeen met deze getransformeerde powervrouw. Ze zijn hooguit jaloers. Het hebben van een team van experts wordt erg aantrekkelijk gemaakt. Het is alleen niet voor iedereen binnen handbereik. Het enige wat wel binnen handbereik is, is die onzichtbare jury. Voor zover die niet al diep verankerd is in ons denken, horen we de juryleden hun genadeloze oordeel nu nog harder vellen. Met al die kennis en expertise voor handen, ben je toch wel een zielepoot om er niet uit te zien als een filmster. Het is meedoen of veroordeeld worden tot levenslang gedeprimeerd in de spiegel kijken. Verschrikkelijk.

Het programma deed me denken aan een programma op een islamitische satellietzender, waar ik een tijd geleden op stuitte. In het programma stond een niet onaantrekkelijke jongeman met een aanwijsstok in de hand. Hij gaf les in geografie, de geografie van het vrouwelijke lichaam. De  heuvels en paden werden aangewezen om te laten zien hoe ze op de juiste manieren bedekt moesten zijn. Hij had een aantal paspoppen voor zich in diverse populaire kledingsstijlen onder vrouwen. Bij iedere pop wees hij aan wat er wel aardig geprobeerd was, maar toch niet helemaal voldeed. De vrouwelijke kijker werd nu in detail uitgelegd wat er niet klopte. Als ze dan weer zelf voor de spiegel zou staan, zou de jury niet meer nodig zijn. De jury zou onzichtbaar aanwezig zijn. Benauwend.

Wanneer er in het leven steeds minder controle lijkt te zijn over de omgeving en het eigen lot, wordt de aandacht verlegd naar datgene wat zich nog wel laat beheersen: het lichaam. Zeggenschap over (en beheersing van) het eigen lijf is de enige orde die er dan nog geschept kan worden. Pff..mijn zussen klagen altijd dat ik nauwelijks spiegels in huis heb, ik hoop dat ze nu begrijpen waarom.

Earthly freedom

Your freedom is not mine

Your freedom confines

So narrowly defined

It embraces only those who nod

Whoever reluctant to applaud

is wandering in the ages of the dark

Warning for the truth I might impose

you´ve become exactly what you oppose

Like my mother´s house

offering refuge to whoever knocks

freedom is not yours and it´s not mine

It´s not ours to define

In your heavenly earth

no bird sings off key

or dares to compose

In fear of loss we tend to freeze

the best way of life that is indeed

But look over your shoulder

just around the corner

It´s history modestly lighting up

piles of devastation ignored

In heaven too

walls are being built

while others are broken down

Earthly freedom  is fearlessly saying

I am free  to be me

whether or not you agree

whether or not you like what you see

Like my mother´s house

offering refuge to whoever knocks

freedom is an open door

It´s not yours and it´s not mine

It´s not ours to define

Nieuwe dorpelingen

De moed zakte me danig in de schoenen toen ik het stuk van Geert-Jan Kuip las in de NRC van donderdag 18 november.  ‘Nederland is rechts en wordt nog veel rechtser’ is zijn boodschap. Volgens de heer Kuip zijn de ‘gesloten dorpelingen van Nederland’  boos op ‘progressief Nederland’ dat hen ´openheid´ heeft opgedrongen en gezorgd heeft voor de afbraak van de veilige habitat van de gesloten mens. Misschien zal de PVV na verloop van tijd nog gematigd blijken te zijn vergeleken met ..? Omineuze boodschap: gesloten mensen, die weinig happig zijn op nieuwe ervaringen, zouden hun hart vast moeten houden!

Ik ben een migrantenkind, maar ook een dorpeling. Ik heb een open blik, maar hecht ook aan een mate van geslotenheid. Ik weet niet tot welke politieke stroming ik zou behoren. Meer belang nog hecht ik dan ook aan gezond verstand en morele autonomie. Dat zorgt ervoor dat ik niet word meegesleept door welk gedachtegoed dan ook en altijd kritisch blijf. Ik acht het veilig te stellen dat het onzin is dat het zogenaamde ‘progressieve’ deel van Nederland verantwoordelijk is voor de afbraak van ‘onze gesloten habitat’. Daar zijn zoveel factoren debet aan. Wat dacht u onder meer van snelle technologische ontwikkelingen, de economische globalisering, grensoverschrijdende milieuproblemen, om maar wat te noemen. Hoe dik je muren ook zijn, de effecten van mondiale ontwikkelingen ervaren we allemaal, open én gesloten mensen. We worden allemaal gedwongen opener te zijn, of we het nu leuk vinden of niet.

Ik vind het ironisch om dit allemaal mee te maken, het tij in Nederland zo te zien keren. Ik heb als kind mijn stinkende best gedaan om gesloten mensen een beetje op hun gemak te stellen. Of het nu mijn wantrouwige ouders waren of (ouders van) klasgenootjes die ronduit bang waren voor ‘buitenlanders’. Mijn ouders wonen nog steeds in het dorp op hetzelfde adres als toen en zijn onderdeel geworden van de ‘gesloten’ gemeenschap. Ook zij vrezen de schaalvergroting en mensen die ze niet kennen. Het zijn – ironisch genoeg- namelijk nu net die nieuwe dorpsbewoners die hen nakijken op straat, niet hun vertrouwde buurtgenoten.

Herfst en lente vergeten

Vreemd toch..het lijkt wel alsof mensen vergeten zijn dat veranderingen tijd vergen en behalve tijd ook  geduld,  inspanning, wilskracht en doorzettingsvermogen. We vergeten de lente en vragen aan de winter of het direct zomer kan worden. De contouren van de seizoenen zijn al aan het vervagen, parallel aan ons afnemend vermogen om tussen zwart en wit de vele tinten grijs te zien.

De islamisering schrijdt voort

Deze week leerde Nederland een nieuw woord uit de islamitische traditie, takiyya. We leerden dit woord niet van moslims maar van de PVV, de partij die Nederland wil beschermen tegen islamisering en dus in rap tempo de Nederlandse taal aan het islamiseren is.

Moslims zouden een geheime agenda hebben, stiekem plannen smeden om de boel over te nemen. Moslims zouden niet rusten voordat zij van het land een grote moskee hebben gemaakt. Het is deze monstermoskee met imam Wilders, predikend aan de minbar over de ondergang van de Nederlandse cultuur, die geen tegengeluid tolereert. Wie niet knielt voor de waarheid van Wilders is een goedgelovige dwaas die niet in de moskee thuishoort. Een moslim die beweert dat zijn geloof iets anders betekent dan strijd voeren tegen ongelovigen is namelijk geen echte moslim.

Terwijl we ons de afgelopen tien jaar hebben blindgestaard op de radicalisering van moslims zouden we eens in de spiegel moeten kijken en de vraag stellen wie er nu aan het radicaliseren is. Het Wilderiaanse hakken met de botte bijl wordt eufemistisch ‘islamkritiek’  genoemd. Het bekritiseren van gevestigde religieuze instituties is niet erg, alleen wat Wilders doet heeft daar helemaal niets mee te maken. Daarnaast is het erg jammer dat Wilders en de om hem heen verzamelde ‘critici’ geen enkele zelfkritiek meer toepassen: wat zij pretenderen te doen is goed verdedigen tegen kwaad. Het heeft allemaal niets met de werkelijkheid van doen. Wetenschappers kunnen bevestigen dat de islamitische instituties niet te vergelijken zijn met christelijke instituten. De islam kent geen instituten zoals de Katholieke Kerk. Er is geen establishment en voor zover het bestaat wordt het gezag hevig betwist. Dit maakt moslims nu juist zo kwetsbaar.

Je kunt moslims niet anders dan als individuen beschouwen, individuen die zoals alle andere mensen streven naar gelijkwaardigheid en erkenning. Die agenda is niet geheim: die boodschap wordt op vele wijzen geventileerd, voor wie wil luisteren.

Het laatste getal

Hij is zes, zijn hoofd loopt over van letters en nog meer van cijfers. Vandaag zei hij tegen me: ‘mama, het laatste getal is toch oneindig hè?’. ‘Ja, het laatste getal is oneindig’ zei ik, net zo verwonderd als hij. Hij was nu bij oneindig en plofte op de bank neer. Volgende week even vakantie om te bekomen van de ontdekking.

Vrouw-arm dieet

Het nieuwe kabinet heeft definitieve contouren gekregen en vrouwen zijn ondervertegenwoordigd. Vertegenwoordiging van minderheidsgroepen is er helemaal niet. Het kabinet is een weerspiegeling van de samenleving zoals de meerderheid die zich wenst. Ik hoop dat de meerderheid inziet hoe smakeloos en saai het is. Een dieet kan nooit goed werken als vrouwen niet actief en substantieel (wat een heerlijk woord) bijdragen aan de inhoud van het menu. Laat de mannen het maar doen. Het zal hopelijk niet lang duren voor we met z’n allen verlangen naar verandering,  naar het Nederland van nu en niet dat van de jaren vijftig.

Veroordeeld tot herhaling

Milan Kundera schreef in De ondraaglijke lichtheid van het bestaan dat geluk het verlangen naar herhaling is. Misschien is het tegenovergestelde van geluk in dat geval de vrees voor herhaling.

De tijd helpt ons om te vergeven. Herinneringen vervagen, soms kunnen we zelfs vergeten. Zelfs als we bepaalde beelden nog in ons geheugen kunnen oproepen, zijn de eraan verbonden emoties nooit meer zo heftig als op het moment zelf. Hoe intens pijn ook is geweest (ik denk dan bijvoorbeeld aan de pijn van het bevallen, niet voor niets aangeduid met  de term ‘barensnood’), zodra de pijn over is, is hij niet meer te herleven. Dat is een noodzakelijk overlevingsmechanisme van de mens. Als we pijn eindeloos zouden kunnen herleven, zouden we met een nog groter fanatisme alle risico’s willen uitbannen en ons dus uiteindelijk tegen het leven zelf keren.

Pijn is direct verbonden met vreugde, een bevalling is daar het meest intense voorbeeld van. Zonder de intensiteit van die pijn, zouden we de kostbaarheid van het nieuwe leven maar in beperkte mate kunnen waarderen. Pijn is de beitel in de hand van de beeldhouwer.  We herstellen van pijn. Zonder genezingskracht zou het leven ondraaglijk zwaar op onze schouders rusten.

We leven in een tijdgewricht waarin iedere gebeurtenis op oneindig veel manieren kan worden vastgelegd. We leven en herleven ons leven. Via beeldmateriaal wordt iedere stap die we zetten en elk gesproken woord zwaarder gemaakt dan ooit. Ieder meer of minder gecalculeerd woord  kan eindeloos worden herhaald. Daarbij zijn we gefixeerd op alles wat niet goed valt: op onze pijn. De gelegenheid om de pijn vast te leggen wordt maximaal benut. De pijn wordt daarmee tot dramatische proporties uitvergroot en herbeleefd. We voelen ons allemaal gekwetst, beledigd en bedreigd en volharden daarin. We gunnen onszelf geen vergeten, maar veroordelen onszelf daarmee tot de bittere herhaling.

Handschoenen

Fluwelen handschoenen worden ingeruild voor boks handschoenen. Migranten hebben nooit om handschoenen gevraagd.Een menselijke handreiking was en is voldoende. Alleen vreemden kunnen volhouden elkaars vijanden te zijn.